Πέμπτη 24 Οκτωβρίου 2013

ΜΥΣΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΗ (THE EAST)


Σκηνοθεσία: Ζαλ Μπατμανγκλιζ
Παίζουν: Μπριτ Μάρλνιγκ, Αλεξάντερ Σκάρσγκαρντ, Έλεν Πέητζ, Τόμπυ Κέμπελ, Ντανιέλ ΜακΝτόναλντ
Διάρκεια: 116’
2013


Ήταν δύσκολο να είσαι αριστοκράτης στα τέλη του 19ου αιώνα. Με κάποια δόση υπερβολής, κάθε βδομάδα δυο, τρεις δούκες ή βαρόνοι και σίγουρα ένας πρίγκιπας ανατινάσσονταν από μπόμπες αναρχικών. Επρόκειτο για το μύθο της αναρχικής τρομοκρατίας που πλανιόταν πάνω από την Ευρώπη. Μύθο που  καλλιεργούσαν τα αντιδραστικά καθεστώτα, μα που ταυτόχρονα απηχούσε τον πόθο των κατατρεγμένων τάξεων για μια δικαιοσύνη λαϊκή ή για μια θεοδικία. Ναι! Αν οι επίσημες εφημερίδες εμφανίζανε τους βομβιστές ως τέρατα εκφυλισμένα, στις λαϊκές διηγήσεις οι αναρχικοί μετατρέπονταν σε αρχάγγελους της δίκαιης εκδίκησης του Κυρίου.

Σήμερα, ομόθυμα καταδικάζουμε τις απολυταρχίες των προηγούμενων αιώνων. Με φρίκη αναρωτιόμαστε πώς κυβερνούσαν οι κηφήνες, επειδή – και μόνο – το αίμα τους ήταν γαλάζιο. Και ύστερα σίγουροι για το ορθό της δικής μας διακυβέρνησης, καταδικάζουμε τη βία από όπου και αν προέρχεται.

Όπως και να ‘χει, οι εβδομαδιαίες ανατινάξεις δεν περιορίσανε ικανά τον αριθμό των αριστοκρατών. Απαιτήθηκαν πόλεμοι και επαναστάσεις, το γκρέμισμα ενός ολόκληρου παλαιού κόσμου, ώστε να εισαχθούμε στο σύγχρονο δικό μας. Έναν κόσμο γεμάτο και πάλι αριστοκράτες, που πια δεν έλκουνε τις θέσεις τους από το αίμα, αλλά από τη νεφελώδη έννοια της αξιοκρατίας που αγοράζουνε στα ιδιωτικά κολέγια των ελίτ.

Πολυπληθείς είναι οι τάξεις των CEO, των διευθύνοντων συμβούλων των πολυεθνικών. Πολυεθνικών, ας πούμε, φαρμακευτικών που κάθε τόσο ακούμε πως πλαστογράφησαν κάποια κλινική δοκιμή και χίλιοι «αφρικανοί» πεθάναν ή πολυεθνικών της ενέργειας που κάθε τόσο μαθαίνουμε πως δηλητηρίασαν με απόβλητα ένα ποταμάκι και χίλια παιδιά αρρώστησαν βαριά.

Η ηρωίδα της ταινίας μας Σάρα είναι μια δυναμική και όμορφη γυναίκα. Είναι επίσης μια καλή χριστιανή που δε βρίσκει ουδεμία αντίφαση σε σχέση με τη δουλειά της. Εργάζεται για μια ιδιωτική εταιρεία που προστατεύει τις πολυεθνικές από τρομοκρατικές ενέργειες. Και αυτή τη φορά πρέπει να διεισδύσει σε μια ομάδα αναρχικών που αποκαλούνται «Οι Ανατολικοί», ώστε να τους αποκαλύψει.

Αρχικά οι τρομοκράτες θα παρουσιαστούν ως μετα-χίπηδες, καρικατούρα αντίστροφη για ένα  (μετά-) καπιταλιστικό κόσμο, όπου οι εταιρείες de facto κυβερνούν. Περιπλανώνται μες τα δάση, χιπστερίσκοι με τις γενειάδες τους και τα ρούχα τους βγαλμένα από τα lookbooks του Pull&Bear. Κάνουν γυμνοί μπάνιο, αλληλο-ταΐζονται, θυμίζουνε μια άκακη «Συντροφιά του Τσαρλς Μάνσον» που η ανάμνησή της ακόμα ταλανίζει το αμερικάνικο φαντασιακό. Μοιάζει για άλλη μια φορά σαν η εναντίωση προς το κατεστημένο να μπορεί να προκύψει μόνο μέσα από την ατομική εκκεντρικότητα.

Ωστόσο, στην πορεία η ταινία σοβαρεύει. Οι «Ανατολικοί» δηλητηριάζουνε τους δηλητηριαστές: ταΐζουν με τα ίδια τους τα φάρμακά ένα διευθυντικό συμβούλιο και βουτούν έναν πρόεδρο στα τοξικά λήμματα που αδιάφορα παράγει. Και η καλή χριστιανή Σάρα αρχίζει να κλονίζεται, βλέποντας – αυτή η πλανημένη – τις σκοτεινές πτυχές του κόσμου μας.

Οι σφαίρες δε θα αργήσουνε. Τι και αν προορίζονται μόνο για αυτά τα σχεδόν παιδιά-τρομοκράτες; Η Σάρα θα τους αρνηθεί την ανταπόδοση. «Η βία είναι φασιστική» θα πει, «ακόμα και αν έχετε δίκιο».

Είναι έτσι όμως Σάρα; Σάρα μπλεγμένη στη χριστιανική αντίφαση του «αγαπάτε αλλήλους» και της «αιώνιας κόλασης», Σάρα που στο τέλος της ταινίας ψάχνεις έναν τρίτο δρόμο – να ενημερώσεις ειρηνικά την κοινή γνώμη για τα αίσχη των εταιρειών. 

Ζούμε σε έναν κόσμο ενημέρωσης, μα τα ποταμάκια συνεχίζουν να κυλάνε μολυσμένα. Και δεν πρέπει να ξεχνούμε πως κάθε γραμμάριο άμεσης βίας έχει αποσταχθεί από τόνους έμμεσης που παράγει η κοινωνία. Οι βαρωνίσκοι κάποτε στέλναν τα κανόνια. Οι τεχνοκράτες υπογράφουνε συμβόλαια. Τότε τα θύματα στοιβάζονταν κατακόκκινα στους δρόμους. Τώρα αποσιωπούνται στις στατιστικές. 

Η βία δεν είναι ταμπού – μα πολυσύνθετο φαινόμενο. Δαιμονοποιούμε την ορατή εκδοχή της, καθαγιάζοντας την αόρατη. Σάρα, και εγώ κάθε μέρα καταδικάζω τα γηρατειά από όπου και αν προέρχονται. Μα κάθε μέρα είμαι και μια μέρα γηραιότερος.




Αξιολόγηση: * *  (2)

Δημήτρης Δρένος

δημοσιεύθηκε στο Φιλμ Νουάρ, 25/10/2013

Σάββατο 28 Σεπτεμβρίου 2013

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ - ΡΑΔΙΟΦΩΝΙΚΗ ΕΚΠΟΜΠΗ


Αγαπητοί φίλοι
η ραδιοφωνική εκπομπή 
Κλειδιά για Έναν Άστεγο Κόσμο
ξεκινά και πάλι 
τις μεταδόσεις της
την Κυριακή 29 Σεπτεμβρίου
- και κάθε Κυριακή -
4 με 5 το απόγευμα
στους 904 Αριστερά στα FM

Τις εκπομπές μπορείτε να τις ακούτε
στο άλλο μου μπλογκ

                                                                                          
                                                                                          Δημήτρης



ΥΓ.  Σύντομα ο "Του Ορατού ο Άρτος" θα αρχίσει και αυτός να ανανεώνεται με καινούριες κριτικές ταινιών

Πέμπτη 13 Ιουνίου 2013

ΑΠΟΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ; // και ανάμεσα σε άλλα και ΤΟ ΜΥΣΤΙΚΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ ΤΟΥ ΔΑΣΟΥΣ (EPIC)

Σκηνοθεσία: Κρις Γουέτζ
(Κινούμενα Σχέδια)
Ακούγονται: Κόλιν Φάρελ, Τζος Χάτσερσον, Αμάντα Σέινφριντ, Αζίζ Ανσαρί
Διάρκεια: 102’
2013


Παράξενη μέρα η σημερινή, παράξενο κείμενο θα είναι και αυτό εδώ. 

Ίσως είναι η τελευταία φορά που σας γράφω από το Φιλμ Νουάρ, όπως πριν 3 χρόνια ήταν η τελευταία φορά που σας έγραφα από τον αυθεντικό Εξώστη. Μέχρι το Σεπτέμβριο μεσολαβεί πολύς καιρός και ο χρόνος έχει πυκνώσει απελπιστικά. Ίσως δεν μπορέσουμε να αναβιώσουμε εκ νέου αυτή τη δωρεάν εφημεριδούλα όπου όλοι γράφαμε χωρίς αμοιβή. Και σίγουρα αυτό θα είναι το μικρότερο κακό που θα έχει συμβεί ως τότε…

Η Χρυσή Αυγή έχει εδραιωθεί. Και ακόμα χειρότερα, το πνεύμα της «πολιτικής» της διαπνέει ήδη κάθε απόφαση των «αστών» και «ευπρεπών» πολιτικών προσώπων μας. Με δυο λόγια, ήδη κυβερνά.

Η υπάρχουσα κυβέρνηση εντείνει το ρυθμό με τον οποίο νομοθετεί παρακάμπτοντας τη Βουλή. Οι λέξεις «δημοκρατία», «ελευθερία» κτλ. που είχαμε μάθει ανέξοδα να επικαλούμαστε στα χρόνια της ευμάρειας, αποτελούν πλέον ένα κέλυφος αναμνηστικό, χωρίς κανένα περιεχόμενο, στο οποίο ακόμα προσκολλούμαστε γιατί δεν αντέχουμε να κοιτάξουμε αυτό που κρύβεται από πίσω.

Δεν πάει να ακουστεί «ξύλινο»; Ό,τι σοβεί είναι μια άγρια ταξική σύγκρουση στην οποία είτε ακούσια είτε εκούσια όλοι συμμετέχουμε.

Τέλος, το κλείσιμο της ΕΡΤ με τον τρόπο που έγινε, δείχνει παραδειγματικά πως η στρατηγική επιλογή της εξουσίας δεν είναι πλέον να μασκαρεύει επικοινωνιακά τις πολιτικές αποφάσεις της. Αντιθέτως, έχοντας παρατάξει και μετρήσει τις δυνάμεις της, διακηρύσσει ανοιχτά τον πόλεμο που ετοιμάζεται να δώσει.

Και εμείς; Εμείς ακόμα «μαλακιζόμαστε» στα social media, με κάθε κοινωνική ομάδα να κανιβαλίζει όλες τις υπόλοιπες, σκάβοντας όλοι μαζί συλλογικούς τάφους για ανώνυμα πτώματα.

Ξαναγυρνώ στην αρχή. Χάρη στα δυο αυτά έντυπα, για 8 χρόνια υπήρξα «δημοσιογράφος» και «κριτικός κινηματογράφου». Προσπάθησα να το κάνω καλά, έγραφα με μεράκι, πολυλογούσα ενίοτε κοινωνιολογίζοντας, γιατί θεωρούσα πως η τέχνη πάντα έχει και πολιτικό φορτίο. Το «παιχνίδι» πάντα παίζεται εις διπλούν. Και στην «πραγματική» πραγματικότητα και στις αναπαραστάσεις της.

Τώρα το «παιχνίδι» σοβαρεύει. Ελπίζω να τα ξαναπούμε μέσα από κείμενα από το καινούριο Φθινόπωρο. Ή ίσως κάπου στην «πραγματική ζωή» – ποιός ξέρει.


Τέλος, η σημερινή ταινία μας είναι κινούμενα σχέδια. Πολύ καλοφτιαγμένα, διηγούνται την κλασσική μάχη του καλού και του κακού με αφορμή την προστασία ενός δάσους. Μικρά πλασματάκια τρισδιάστατα δίνουν τον αγώνα τους, ενίοτε θυμίζοντας έναν «Άρχοντα των Δαχτυλιδιών» με ήρωες σαλιγκαράκια, πεταλούδες και ένα ανθρώπινο κορίτσι.

Ας πάτε τα παιδιά σας να το δουν και ας ευχηθούμε να μη χρειαστεί να ενηλικιωθούν απότομα και πριν την ώρα τους.






Αξιολόγηση: * * *  (3)

Δημήτρης Δρένος

δημοσιεύθηκε στο Φιλμ Νουάρ, 13/6/2013

Δευτέρα 10 Ιουνίου 2013

ΠΡΩΙΝΑ EMAIL


Όπως χιλιάδες άλλοι, οφείλω να κοιτώ τα email μου πολλές φορές τη μέρα. Όπως χιλιάδες άλλοι, έχω το λογαριασμό μου στο πασίγνωστο yahoo. Κάθε πρωί μόλις ξυπνήσω, ανοίγω τον υπολογιστή. Είναι ο 21ος αιώνας αυτός – δεν είναι παίξε γέλασε.

"Σοκ" και "σάλος"! "Απίστευτο" και "τρόμος"! Λέξεις κλειδιά που θα ταίριαζαν στην περιγραφή μιας χώρας που ερημώνει, μιας χώρας όπου η αυξανόμενη ανισότητα χαιρετίζεται ως πρόοδος και βαφτίζεται με τεχνοκρατικά  ονόματα.   

Πρόκειται για τις πρώτες λέξεις που εγκαινιάζουν την ειδησιογραφία της ημέρας, όπως μου την προσφέρουνε οι συνεργάτες του yahoo, τα «ενημερωτικά σάιτ» Newsbomb, Newsit, Πρώτο Θέμα και OMG. Προτού να φτάσω στο log in, το μάτι έχει ήδη μολυνθεί απ’ τις «ειδήσεις».

Σοκ στην Ηλεία: πήγε να βιάσει την ανήλικη αδερφή του. Σάλος στην Πάτρα: καθηγήτρια έκανε επιτήρηση χωρίς εσώρουχο. Απίστευτο: η Φαίη Σκορδά κάνει μπάνιο το μικρό Γιαννάκη. Τρόμος: μετά από αυτό δε θα ξαναφάτε σε σουβλατζίδικο.

Οι τίτλοι ακολουθούνται από ένα link που αν το πατήσεις θα εμφανιστεί η συνέχεια της είδησης. Πολλές φορές το link δε λειτουργεί. Ή αν λειτουργεί, το κείμενο είναι απλώς παράφραση του τίτλου. Μόνο ο τίτλος υπάρχει, εντυπωσιακός, αντίστροφα ανάλογος ως προς την ανυπαρξία του περιεχομένου.

Φυσικά όλα αυτά έχουν αναλυθεί εδώ και δεκαετίες. Οι ύπουλοι μηχανισμοί της προπαγάνδας. Οι δυστοπίες ενός μέλλοντος όπου οι τοίχοι των σπιτιών μας θα προβάλλουν διαφημίσεις. Και εντούτοις εντυπωσιάζομαι με το δηλητήριο που σταλάζει μέσα μας, ήδη με την πρώτη στιγμή της κάθε μέρας. 

Cheap thrills λένε οι άγγλοι σε μια υπέροχή τους φράση. Φθηνά ρίγη. Ανέξοδα κουτσομπολιά. Τρόμος με τη σέσουλα για να νιώσουμε χαρούμενοι που και σήμερα είμαστε υγιείς, ηθικοί και αμόλυντοι.

Μικρός, στον 20ο αιώνα, τα καλοκαίρια τα περνούσα στο χωριό. Βατομουριές και καστανιές και ένας φούρνος που δεν έγραφε «Φούρνος», απλώς μύριζε ψωμί. Επιστρέφοντας από τα δυτικά στην πόλη, πάνω από τα μηχανουργεία είχε γιγαντοαφίσες για σκυλάδικα. Προσεγγίζοντας το κέντρο, η διαφήμιση γινόταν πιο ιλουστρασιόν. Μοντέλα άσπιλα χαμογελούσαν.

Είτε υλικό είτε άυλο, κάθε τι πλέον είναι εμπορευματικό αγαθό. Έχει μια τιμή που αν την καλύψεις υπόσχεται ευτυχία. Και άλλες φορές απλώς σου χαρίζεται δωρεάν – με ένα κλικ και αόρατους τόκους. Δίπλα στο λάπτοπ μοσχομυρίζει ο πρωινός καφές. Κάνουμε κλικ. Τρώμε το λωτό. Και ξεχνούμε πως για κάθε τι που αγοράζεται, κάπου κάποιοι άνθρωποι πωλούνται…

Επιτέλους! Έκανα log in! Δεξιά αναβοσβήνει μια διαφήμιση. «Δημήτρη θέλεις να βγάλεις πολλά παίζοντας στην αγορά συναλλάγματος;»




Δημήτρης Δρένος

δημοσιεύθηκε στο Φιλμ Νουάρ, στη στήλη Β' Εξώστης, 30/5/2013